Cliënten beoordelen ons met een 8.2
U bevindt zich hier: Home > Terug in de tijd > De freule Henriëtte Hartsen
terug

De freule Henriëtte Hartsen

29 juni 2017

Tactus kent een rijk verleden. Ruim 100 jaar geleden al begon een voorloper van de huidige organisatie met hulp aan verslaafden. In onze rubriek Terug in de Tijd nemen wij u graag mee naar dat rijke verleden. Soms met een foto, soms met een artikel. Elke zondag presenteren wij u via social media een stukje historie.

Hoe kunnen we beter beginnen dan met de vrouw die één van onze grondleggers was: Henriette Hartsen. Deze freule deed in 1897 inspiratie op bij het Leger des Heils in Londen. Twee jaar later was mevrouw Hartsen betrokken bij de oprichting van de Nederlandse Christen Vrouwen Geheelonthouders Unie, die zich van meet af aan ook een concreet doel stelde: de oprichting van een ‘asyl’ voor de opvang van alcoholisten. 

In 1900 werd in Hilversum het asiel geopend in het ‘rusthuisje’ bij de woning van mevrouw Hartsen. Later verhuisde het centrum, eerst naar een villa in Hilversum, om in 1911 voor lange tijd gevestigd te worden in een prachtig landhuis in Beekbergen. Het centrum kreeg toen de naam van Uniehuis. Het huis in Beekbergen lag in een landelijke omgeving. De tuin bood gelegenheid voor wandelingen en werkzaamheden, zoals de teelt van vruchten en de verzorging van kleinvee. 

Bij de opening in 1900 waren er 36 plaatsen voor zowel mannen als vrouwen. Maar al snel beperkte het centrum zich uitsluitend tot vrouwelijke alcoholisten. Mevrouw Hartsen was jarenlang directrice. Bij de behandeling, zo daar in onze moderne opvattingen al sprake van was, baseerde men zich op het evangelie. Tientallen jaren werden de vrouwen ‘opgevoed’ door bijbellezingen, verplichte groepswandelingen, huishoudelijk werk en niet te vergeten gezang. De redding van de vrouwen vereiste niet alleen geheelonthouding maar in de eerste plaats bekering tot het evangelie, - psychologische behandelvormen werden nog nauwelijks toegepast. Op het vierde Christelijk Congres tegen het Alcoholisme (1926) gaf mevrouw Hartsen duidelijk aan wat zij van de verzorgsters verwachte: ‘zelfverloochening, geduld en bovenal geloof en liefde’. In de eerste dertig jaar van haar bestaan nam het Uniehuis zo’n 350 vrouwen op, afkomstig uit het hele land. 

De overheid verstrekte voor het Uniehuis geen subsidie, maar was wel bereid de helft van de verpleegkosten van een klein aantal ‘onvermogenden’ voor haar rekening te nemen. Het Uniehuis maakte gebruik van de mogelijkheden om zich te laten erkennen als reclasseringsinstelling, - hierdoor konden voorwaardelijk veroordeelden door Justitie naar het huis worden ‘opgezonden’. 

In 1939 verhuisde men naar een pand aan de Jachtlaan in Apeldoorn. Tussen 1940 en 1945 was het evacuatieadres weer in Beekbergen omdat de Duitse bezetters in die tijd het pand aan de Jachtlaan bewoonden. Er werden in die tijd nauwelijks nieuwe cliënten aangemeld. 

Na de oorlog werd het centrum omgedoopt tot de Huize Henriëtte, - het bestaat nog, nu gehuisvest in Zutphen, onder de naam Henriëtte Hartsenkliniek en is daarmee de oudste eenheid binnen Tactus.

Deel dit bericht:


Reacties

Nog geen reacties geplaatst

Plaats reactie