08 Team in Beeld - Justact Oost

KOM MAAR OP MET DIE ZWARE JONGENS!

Tactus in beeld #8 jaargang 02 ~ 12 2016

Hoofdstuk 8 van 9

Justact Enschede/Almelo is de forensische verslavingspolikliniek van Tactus Divisie Oost. Verwar de forensische verslavingspolikliniek niet met de verslavingsreclassering! Voor een deel hebben ze dezelfde doelgroep, maar ze hebben een verschillende taak.

Bij Justact worden cliënten behandeld en bij de reclassering niet. Bij Justact behandelen ze cliënten die problemen hebben op het gebied van verslaving én delictgedrag. Juist die samenhang tussen verslaving en delictgedrag is de focus van de behandeling bij Justact.

Zelfsturend team?

Het interview vond plaats met Miranda, Willem en Karin. Zij hebben een uurtje de tijd en daarna gaan ze met de anderen van het Justact team naar het afscheid van Esther Marterus die jarenlang als secretaresse voor hun team werkte. Ze vinden het belangrijk om als team bij dergelijke zaken stil te staan. Ze voelen zich een écht team. In hoeverre dat team ook “zelfsturend” of “zelf organiserend” is, vinden ze lastig te beantwoorden. Zelfsturing is voor hen nog een te vaag begrip, het is niet zo goed duidelijk wat Tactus daar onder verstaat. Een team moet gefaciliteerd worden, zelf over bepaalde zaken kunnen besluiten. Maar zelfsturing moet niet gelijk staan aan “verwaarlozing”. Zelforganisatie spreekt wel aan als het inhoudt zelf dingen bedenken, regelen en invullen. Als team kunnen zij nog groeien in hun rol en ze willen ook groeien in de zin van gezamenlijk een ruimer behandelaanbod ontwikkelen.

Mooi werk

Ik vroeg de collega’s wat er leuk is aan het werken bij Justact. Willem vindt het een uitdaging dat veel cliënten verplicht worden behandeld. Zij komen dus met een externe motivatie (het moet van de rechter) binnen. De kunst is om die externe motivatie om te buigen naar intrinsieke motivatie, dus te zorgen dat zij ook zelf behandeld wíllen worden. Het betreft vaak heel ingewikkelde problematiek, elke stap vooruitgang die de cliënt boekt is er één. Je moet dat samen met de cliënt goed leren zien. Het is enorm belangrijk om contact te leggen en ook te houden. Willem richt zich daarbij onder andere op zaken als huisvesting, een uitkering en terugvalpreventie. De maatschappelijk werkers werken indien geïndiceerd ook outreachend, waarbij zij de cliënten thuis bezoeken. Doordat de behandeling zó moet worden aangepast aan de individuele cliënt, draait Justact geen groepen. Het is al lastig bij een individuele cliënt aansluiting te vinden, laat staan bij een hele groep.

Recidiverisico terugdringen

Karin sluit zich bij Willem aan, de uitdagingen die de doelgroep biedt zijn interessant, maar ze noemt ook nog haar collega’s. Allen binnen het team hebben dit werk  heel bewust gekozen. Forensische behandeling is anders dan reguliere behandeling. Dat zorgt er mede voor dat een hecht team ontstaat. Cliënten in een gedwongen, strafrechtelijk kader móeten zich laten behandelen en dat zorgt altijd voor een spanningsveld, móeten en behandelen gaan niet makkelijk samen.

De belangrijkste missie van de forensische verslavingspolikliniek is het terugdringen van het recidiverisico, alle interventies zijn daarop gericht. De behandeling vraagt om veel aandacht voor het gepleegde strafbare feit. Niet de behandeling van de verslaving staat centraal, maar het verminderen van het gevaar. Dat is toch een andere werkwijze en andere focus dan in de reguliere verslavingszorg. De populatie is anders, het werk is moeizaam maar uitdagend.

Belangrijke uitdaging vormt ook het zo klein mogelijk houden van de “no show”, het is soms al heel wat als je voor elkaar krijgt dat de cliënt vijf weken achter elkaar op zijn afspraken verschijnt.

Verdiepingsdiagnostiek

Miranda werkt nog niet zo lang bij Justact. Een groot deel van haar werk bestaat uit het doen van verdiepingsdiagnostiek, die wordt aangevraagd door de reclassering. Dat doet de reclassering steeds vaker, zij willen voor hun adviezen aan Justitie een goed beeld  krijgen van “wat is er nu eigenlijk met cliënt aan de hand?”. Ook cliënten zelf willen weten wat er met ze is. Als ze dat beter begrijpen, zijn ze eerder geneigd om zich  te laten behandelen. Soms blijkt hun aandoening, waar ze al heel lang last vast hebben, behandelbaar en daar zijn ze dan heel blij mee.

Relatie met de reclassering en Tactus regulier

Karin noemt de relatie die JusTact heeft met de reclassering, waarbij ze wederom opmerkt dat JusTact niet hetzelfde is als de reclassering. De reclassering heeft geen behandeltaak en Justact wél. Reclassering verwijst in het kader van een reclasseringstoezicht cliënten naar Justact waarbij sprake is van delicten en middelgebruik. Justact sluit ook aan bij het MDO van de reclassering, of wordt op casusniveau door reclassering benaderd. Justact kan dan adviseren over “wat te doen” met cliënt.

Andere afdelingen van Tactus kunnen hun cliënten ook naar Justact verwijzen, als sprake is van middelengebruik en (dreigend) delictgedrag of huiselijk geweld. Soms kan het al helpen om voor advies over een cliënt contact op te nemen met Justact. Mail voor meer informatie over Justact Oost naar: secretariaat-JusTact@tactus.nl #AvL

Headerfoto vlnr: Janneke Ennajih (GZ-psycholoog), Miranda van Tongeren (GZ-psycholoog), Maike Kolkman (secretaresse), Jeannie Lusia (maatschappelijk werker), Annemiek Loohuis (psycholoog), Kirsten Jongkind (psycholoog), Karin Tuts (psychiater), Ton Konijn ((woonbegeleider), Willem Schoordijk (maatschappelijk werker). Fred Dijkstra (woonbegeleider) en Gerda Ulkeman (sociotherapeut) staan niet op de foto.